"İsviçre" sayfasını değiştirmektesiniz

{| class="infobox" style="float:right; width:250px; background:#f9f9f9; font-size:85%; line-height:1.4em; border:1px solid #aaa;"
|+ style="background:#d9e6f1; font-weight:bold; text-align:center;" | İsviçre Konfederasyonu
|-
| colspan="2" style="text-align:center; background:#ffffff;" |
[[Dosya:Flag of Switzerland.svg|frameless|center|200px]]<br><small>İsviçre bayrağı</small>
|-
! Başkent
| [[Bern]]
|-
! En büyük şehir
| [[Zürich]]
|-
! Resmî diller
| Almanca<br>Fransızca<br>İtalyanca<br>Romanşça
|-
! Yönetim biçimi
| Federal parlamenter cumhuriyet
|-
! Devlet başkanı
| Viola Amherd
|-
! Yürütme organı
| Federal Konsey
|-
! Kuruluş
| 1 Ağustos 1291 (Federal Beyan)<br>12 Eylül 1848 (Anayasa)
|-
! Yüzölçümü
| 41.285 km²
|-
! Nüfus (2023)
| 8.738.000
|-
! Para birimi
| İsviçre frangı (CHF)
|-
! Zaman dilimi
| UTC+1 (Yaz: UTC+2)
|-
! Ulusal söz
| ''Unus pro omnibus, omnes pro uno''<br><small>“Birimiz hepimiz, hepimiz birimiz için”</small>
|}

'''İsviçre Konfederasyonu''' ({{dil|de|Schweizerische Eidgenossenschaft}}, {{dil|fr|Confédération suisse}}, {{dil|it|Confederazione Svizzera}}, {{dil|rm|Confederaziun svizra}}), Orta Avrupa'da yer alan ve denize kıyısı olmayan bir [[federal cumhuriyet]]tir. Komşuları [[Almanya]], [[Fransa]], [[İtalya]], [[Avusturya]] ve [[Lihtenştayn]] ile çevrilidir. İsviçre; tarafsızlığı, yüksek yaşam standardı, doğrudan demokrasisi ve gelişmiş finans sektörü ile tanınır.

== Tarihçe ==
İsviçre'nin temelleri 1291 yılında [[Uri]], [[Schwyz]] ve [[Unterwalden]] kantonlarının oluşturduğu savunma birliğiyle atılmıştır. Bu birlik, zamanla diğer kantonların da katılımıyla genişlemiş ve [[Eski İsviçre Konfederasyonu]] ortaya çıkmıştır. 1648'de [[Vestfalya Antlaşması]] ile [[Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu]]'ndan resmen bağımsızlık kazanılmıştır.

1798 yılında [[Napolyon Bonapart]] tarafından [[Helvetik Cumhuriyeti]] kurulmuş, ancak bu rejim kısa ömürlü olmuştur. 1848'de modern anlamda federal anayasa kabul edilerek bugünkü İsviçre Konfederasyonu şekillenmiştir.

== Coğrafya ==
İsviçre; [[Alpler]], [[Jura Dağları]] ve [[İsviçre Platosu]] olmak üzere üç ana coğrafi bölgeye ayrılır. Ülkenin yaklaşık %60'ı dağlıktır. [[Zürih Gölü]], [[Cenevre Gölü]] ve [[Konstanz Gölü]] önemli göllerindendir. Ülke çok sayıda nehirle çevrilidir ve içme suyu kaynakları açısından zengindir.

== Siyaset ==
İsviçre, doğrudan demokrasi unsurlarını içeren federal bir cumhuriyettir. Yürütme organı yedi kişilik [[Federal Konsey (İsviçre)|Federal Konsey]] tarafından yürütülür. [[Bern]] de facto başkenttir. Yasama organı iki kanatlı [[Federal Meclis]]ten oluşur: [[Ulusal Konsey]] ve [[Kantonlar Konseyi]].

İsviçre'nin dış siyaseti tarafsızlık ilkesi üzerine kuruludur. 1815'ten bu yana büyük askeri ittifaklara katılmamıştır. [[Birleşmiş Milletler]]'e 2002'de katılmıştır.

== Ekonomi ==
İsviçre, dünyanın en gelişmiş ve en rekabetçi ekonomilerinden birine sahiptir. Finans, ilaç, saatçilik, hassas mühendislik ve turizm öne çıkan sektörlerdir. Zürih ve Cenevre, küresel finans merkezlerindendir. İsviçre aynı zamanda çok sayıda çok uluslu şirketin merkezine ev sahipliği yapar.

GSYİH kişi başına düşen gelir bakımından dünyada üst sıralarda yer alır. İsviçre frangı (CHF), istikrarlı bir para birimidir.

== Nüfus ve Toplum ==
İsviçre'nin nüfusu yaklaşık 8,7 milyondur. Ülkede Almanca, Fransızca, İtalyanca ve Romanşça olmak üzere dört resmî dil konuşulmaktadır. Bu diller, kantonlara göre farklılık gösterir. İsviçre çok dilli ve çok kültürlü bir yapıya sahiptir.

Eğitim ve sağlık sistemleri yüksek kalitededir. İsviçre üniversiteleri, özellikle [[ETH Zürih]] gibi kurumlar, dünya sıralamalarında üst sıralarda yer alır.

== Ulaşım ==
İsviçre'nin ulaşım altyapısı oldukça gelişmiştir. Demiryolu ağı yaygındır ve toplu taşıma hizmetleri düzenlidir. [[Zürih Havalimanı]] ve [[Cenevre Havalimanı]], ülkenin uluslararası bağlantılarında önemli rol oynar. Karayolları ve tünel sistemleri Alpler'i aşmak için mühendislik açısından etkileyici çözümler sunar.

== Kültür ==
İsviçre kültürü, Almanca, Fransızca ve İtalyanca kültürel geleneklerin bir karışımıdır. Ülke; [[Montreux Caz Festivali]], [[Locarno Film Festivali]] gibi kültürel etkinlikleriyle tanınır. İsviçre çikolatası ve peyniri, dünya çapında ün kazanmıştır.

== Spor ==
[[Kış sporları]], özellikle kayak ve snowboard, İsviçre’de yaygındır. Ülke ayrıca [[FIFA]] ve [[Uluslararası Olimpiyat Komitesi]] gibi birçok uluslararası spor kuruluşunun merkezine ev sahipliği yapmaktadır. Tenisçi [[Roger Federer]] ve kayakçı [[Lara Gut-Behrami]] gibi dünyaca ünlü sporcular İsviçreli’dir.

== Dış bağlantılar ==
* [https://www.admin.ch/ İsviçre Federal Hükûmeti resmi web sitesi]
* [https://www.swissinfo.ch/ Swissinfo – İsviçre haber servisi]